From river valley to estuary : the early-mid Holocene transgression of the Rhine-Meuse valley, The Netherlands

Auteur: Marc Hijma
Promotiedatum: 23 december 2009
Universiteit: Universiteit Utrecht

Voorkant Proefschrift

Hoe Nederland ruim 8000 jaar geleden verdronk
De verwachte snelle zeespiegelstijging in de komende eeuw zal wereldwijd verdrinking veroorzaken van laaggeleden gebieden. Dit is niets nieuws, in het verleden gebeurde dit al regelmatig en onderzoek hiernaar kan ons veel leren over hoe kustgebieden zullen gaan reageren op een stijgende zee.

Marc Hijma beschrijft in zijn proefschrift de verdrinking van het Rijn-Maas systeem in West-Nederland (omgeving Rotterdam) tussen tien- en zesduizend jaar geleden. Sterke ijssmelt en bodemdaling leidden tot een zeer snelle zeespiegelstijging van gemiddeld 60 centimeter per eeuw met een maximum van 2 meter per eeuw. Het ondiepe rivierdal veranderde hierdoor in een getijdenrivier.

Met behulp van tienduizenden boringen, sonderingen en seismische gegevens maakte Hijma verschillende kaarten die de overgang in detail weergeven. Een groot aantal dateringen liet zien wanneer de grondlagen afgezet werden. Duidelijk werd dat de zeespiegelstijging in eerste instantie leidde tot veel veenvorming en meer overstromingen. Rond 8400 jaar geleden leidde een zeespiegelsprong tot grootschalige verdrinking en raakte het veen bedekt met klei en zand, terwijl de rivieren onder sterke getijdeninvloed kwamen. Ze stroomden door een waddengebied met vele eilanden die snel landwaarts opschoven. Rond 6000 jaar geleden begon de kust weer te sluiten en was de verdrinking voorbij.

Download de pdf van dit proefschrift (pdf 14 Mb) en het addendum (pdf 2,5 Mb).

Een hoge resolutie versie van dit proefschrift (pdf 74 Mb) is te downloaden via de site van de Universiteit Utrecht.