Individual fitness correlates in the Black-tailed Godwit

Voorkant proefschrift

Auteur: Julia Schröder
Promotiedatum: 11 januari 2010
Universiteit: Rijksuniversiteit Groningen

Fatale vergrijzing onder grutto's in Nederland
Het zal niet lang meer duren voor de grutto in Nederland een zeldzame broedvogel is. Als er niet snel ingrijpende maatregelen worden genomen, tenminste. Dat stelt Julia Schröder naar aanleiding van haar onderzoek naar fitnesscorrelaties bij de grutto. Er is, met name, niet genoeg jonge aanwas.

Op basis van de huidige gruttostand maakte Julia Schröder een eenvoudig mathematisch populatiemodel. Zelfs als de cijfers in dit model optimistisch geïnterpreteerd worden, is het volgens Schröder slecht gesteld met de toekomst van de grutto. 'We weten dat het niet goed gaat met de grutto in Nederland, maar de omvang van het probleem wordt nog verhuld door de lange levensduur van de volwassen vogels. Doordat er echter nauwelijks jonge vogels bijkomen, vergrijst de populatie en neemt uiteindelijk af. Als we deze weidevogel hier willen behouden, moet er echt iets gebeuren.'

Om de situatie van de grutto in Nederland te verbeteren moeten we volgens Schröder mikken op verbetering van óf de overlevingskansen óf van de reproductie. Overlevingskansen zijn lastig te verbeteren, omdat die al erg hoog is bij volwassen grutto's. Dus er moet gewerkt worden aan de productie en overlevingskans van de kuikens. Het stoppen van de achteruitgang in de populatie van de Nederlandse grutto is volgens Schröder alleen haalbaar als er veel geld in wordt geïnvesteerd.

Een tweede aandachtspunt in het onderzoek van Schröder betrof een klassiek thema in de evolutietheorie: het verenkleed. De afgelopen 150 jaar zijn mannetjesgrutto's - die bonter gekleurd zijn dan vrouwtjes - steeds bleker geworden. Schröder: 'Een ongewone ontwikkeling, omdat dit het tegenovergestelde is van wat je verwacht. In de regel zijn bontere mannen betere mannen. Juist omdat ze daarop worden geselecteerd door potentiële partners.'

Hoe het komt dat het verenkleed van de mannelijke grutto steeds bleker wordt, is niet volledig duidelijk. Schröder: 'Vrouwtjes die hebben gepaard met blekere mannetjes, leggen grotere eieren met een grotere overlevingskans. Mannetjes die er meer uitzien als vrouwtjes zijn tegenwoordig dus succesvoller dan kleurrijke mannetjes.'

Download de pdf van dit proefschrift (1,9 Mb)

Julia Schröder werkt momenteel als post-doc aan de Animal and Plant Science Department van de Universiteit van Sheffield.